Blogs cinebel.be
cinebel.be | Créer un Blog | Avertir le modérateur

27-12-16

ElaN Filmavonden: de beste 10 films van 2016

Paterson_5.jpg“'t Is nog al nie naar de wuppe”, zong dit jaar Het Zesde Metaal. Al scheelde het niet veel. Gelukkig konden we ons optrekken aan 52 ijzersterke prenten die bij ElaN Filmavonden werden vertoond. Onze top 10 van 2016.


10. Shadow World

Alsof we in dit bewogen jaar nog niet genoeg tegen het canvas lagen, gaf videokunstenaar Johan Grimonprez er nog een fikse uppercut bovenop. Aan de hand van interviews met o.a. journalisten, schrijvers en activisten biedt de West-Vlaming ons een uitstekend gedocumenteerde en gitzwarte blik achter de schermen van de internationale wapenhandel. Met wereldleiders - van Bush tot Blair - die schimmige wapendeals sluiten met landen als Saoedi-Arabië en in de zakken zitten van wapenbedrijven en lobbyisten, letterlijk en figuurlijk. Onze bittere conclusie na afloop: voor geld danst de beer, politici zijn de dj's van dienst die de oorlogsindustrie doen blijven draaien. Wie vroeg weer ooit om een 'ploat af te zetten'? Right. Politiekers aller landen, begin met deze aub.

9. Spotlight

Doínk, het scheelde niets of we waren van het puntje van onze stoel gevallen. Zo spannend vonden we Oscarwinnaar 'Spotlight' over het waargebeurde relaas van de krant The Boston Globe die in 2001 het seksuele misbruik door pedofiele priesters in Boston blootlegde. Niet dat regisseur Tom McCarthy kiest voor de splijtende actie. In plaats daarvan schetst hij het leven op de redactievloer zoals het is. Met journalisten die achter hun rommelige desk driftig telefoontjes plegen, in stoffige archiefdozen snuisteren en met het notaboekje in de hand daders en slachtoffers de pieren uit de neus vragen. Tijdens al dat spitwerk vraag je je af hoe het in godsnaam zo ver is kunnen komen. Gevraagd waarom er geen weerstand werd geboden, luidt het antwoord van een van de slachtoffers: "How do you say no to God?". IJspegels vormden zich in onze ziel. 

8. The Handmaiden

In de Koreaanse mindfuck ‘The Handmaiden’ raken twee vrouwen en een oplichter verwikkeld in een ingewikkelde driehoeksrelatie. Regisseur Park Chan-wook (‘Oldboy’) zet je brein aan het werk in een thriller met meer plotwendingen dan er stokjes zitten in een mikadodoos. Maar geen nood voor wie niet mee is. Prachtige decors, dito kostuums, een fabelachtige fotografie: er is genoeg om je ogen de kost te geven. Onze oren flapperden dan weer bij een lesboscène waarbij zilveren belletjes de hoofdtoon voerden. We zagen bij de film in volle kersttijd: ‘Jingle Bells’ zal voor ons nooit meer hetzelfde klinken.

7. The Salesman

Geen andere regisseur dan Iraniër Asghar Farhadi die ons dit jaar zo stil kreeg. Scheuren in de muur, ruiten die barsten in het appartement van het koppel Emad en Rana. De voordeur die tergend traag open gaat ... Het onheil zit bij de Iraanse meestercineast Asghar Farhadi altijd in een klein hoekje. Schitterend claustrofobisch camerawerk, intelligente dialogen en de vraag 'wie opende die voordeur?', hield ons geheel in de ban. Net als in het Oscarwinnende 'A Separation' hekelt Farhadi heel subtiel de absurde censuurpolitiek in Iran. Zo komt een actrice die meespeelt in het theaterstuk 'Death of a Salesman' met een dikke mantel aan, doodleuk vanonder de douche. Goeie vondst, Asghar.

6. I, Daniel Blake

Sociaalfilmer Ken Loach wordt vaak verweten altijd op dezelfde nagel te slaan, dat zijn liedje afgezaagd klinkt. Dat klopt voor een deel maar hamer, sikkel en zaag mag hij voor ons gerust blijven bovenhalen. Zijn boodschap van mededogen in deze onzekere tijden blijft nu eenmaal hoogst relevant. ‘I, Daniel Blake’ vertelt het schrijnende verhaal van de werkloze timmerman Daniel die een vriendschap sluit met de alleenstaande bijstandsmoeder Katie. Allebei botsen ze op een sociale inspectie die hen van het kastje naar de muur stuurt. Om uiteindelijk tegen een muur van onwil gekatapulteerd te worden die hen naast het sociale vangnet doet belanden. Het verhaal van Daniel en Katie is het verhaal van de kwetsbaarsten in onze samenleving die “steeds meer achterop geraken”, dixit Red Ken. Tien jaar na 'The Wind That Shakes the Barley' won de 80-jarige veteraan met deze prachtprent zijn tweede Gouden Palm in Cannes. Feest ten huize Loach al hebben we een vermoeden dat de champagne in de koelkast bleef.   

5. Elle

Nooit meegemaakt. Tijdens de screening van ‘Elle’ in Cannes trakteerde een uitzinnig publiek enkele scènes op geschater en applaus. Ondergetekende ging mee door het dak en lag soms onder zijn stoel van het lachen. Paul Verhoeven maakt het er dan ook naar in deze sardonische thriller met een sublieme Isabelle Huppert die een vrouw speelt die in haar huis verkracht wordt. In plaats van naar de politie te stappen, neemt ze doodgemoedereerd een bad en doet ze of er niets is gebeurd. Misschien dat ze het zelfs plezierig vond?, deed de film bij ons de vraag rijzen. Dat klinkt allemaal behoorlijk politiek incorrect, zie ik u denken. Zeker met de recente commotie rond de boterscène van Bertolucci’s ‘Last Tango In Paris’ in het achterhoofd. Maar wie de prent zag, kan alleen maar vaststellen dat Verhoeven een eeuwig misverstand uit de wereld wil helpen. Het zwakke geslacht zijn wij, de mannen.

4. The Neon Demon

Geen hapklare blok, deze morbide horrorthriller die gehakt maakt van de narcistische modewereld. We volgen het jonge meisje Jesse dat het in L.A. wil maken als model. Andere mannequins voelen zich bedreigd en willen het bloed van Jesse wel drinken. Ook letterlijk. Mode-ontwerpers en fotografen gedragen zich als roofdieren, het geklik van hun fototoestellen klinkt als geweerschoten en ze zijn genadeloos voor de modellen: “Beauty isn't everything, it's the only thing.” De Deense regisseur Nicolas Winding Refn, de zelfverklaarde 'Sex Pistols van de cinema', speelt met felle kleuren en serveert je shots die zo in een kunstmagazine kunnen prijken terwijl de bezwerende elektrosoundtrack na afloop nog uren in ons hoofd daverde. Stráffe kost.

3. Hell of High Water
 

De tiende prent intussen van de Schotse regisseur David Mackenzie. En wat voor een. De uitgekiende beelden van weidse landschappen waar de twee voortvluchtige broers en bankrovers Toby en Tanner met hun aftandse pick-up door de Texaanse bad lands razen, de dreiging die uitgaat van Tanners onder zijn Stetsonhoed verschuilde ogen, de poëzie die af en toe doorsijpelt (het schaduwgevecht tussen Toby en Tanner bij zonsondergang). 'Hell or High Water' is een neo-western die zich op hetzelfde niveau hijst als de Coens-klassieker 'No Country for Old Men'. Kers op de taart: Jeff Bridges die als een Columbo met cowboyhoed aan de jacht maakt op de broers en de grappige dialogen, even droog als het Texaanse woestijnzand. Als de broers een bank passeren: "It's too big!", maant Toby Tanner aan tot voorzichtigheid. "That's what she said!", riposteert Tanner. 

2. Toni Erdmann

Tranen van ontroering én van het lachen, vulden onze ogen in dit diepmenselijk verhaal over een vader die zijn dochter joie-de-vivre wil bijbrengen. Practical joker Winfried haalt alles uit de kast – handboeien, kaasraspen, kunsttanden - om zijn dochter op te monteren. De Duitse regisseuse Maren Ade doet je uit je stoel schieten van het lachen (de scène met het scheetkussen!), gegeneerd wegkijken (een petit four zal nooit meer hetzelfde smaken ...) om je dan met één pertinente vraag op te zadelen. Want wie voert eigenlijk de grootste verkleedpartij op? Toni met z'n gekke tanden of Ines met haar onderling verwisselbare business-mantelpakjes. Ade geeft uitsluitsel aan het volstrekt onvoorspelbare einde waarbij je onlosmakelijk tot de vaststelling komt dat we allemaal een beetje meer zoals Toni Erdmann moeten zijn. Ons voornemen in 2017: wat vaker de kaasrasp uit de keukenschuif halen.

1. Paterson

Het leven van Paterson (Adam Driver) verloopt in cirkels. Overdag buschauffeur, na zijn ronde laat hij zijn hond Nellie uit en drinkt hij een biertje in de bar. Opwinding is aan hem niet besteed. Voor hem geen smartphone (“It would be a leach”) en zeker geen nieuw recept dat zijn vriendin Laura hem op tafel serveert (cheddarkaas met spruitjes, iemand?). Het geluk vindt hij in een schriftje waarin hij de mooiste gedichten neerpent. "If you ever left me, I'd tear my heart out and never put it back.” Ons hart stond even on hold. Waarna het helemaal oversloeg als Nellie het poëzieschriftje van Paterson aan stukken bijt. Geen erg, is Patersons laconieke reactie. "They were just words on water". Jim Jarmusch maakt van Paterson letterlijk poetry in motion. Simpel en zó schoon. We waren maar wat blij dat onze tikker aan het eind weer dienst deed.  

Stijn Phlix

Top 10 ElaN Filmavonden 2016

10. Shadow World (Johan Grimonrpez)
9. Spotlight (Tom McCarthy)
8. The Handmaiden (Park Chan-wook)
7. The Saleman (Asghar Farhadi)
6. I, Daniel Blake (Ken Loach)
5. Elle (Paul Verhoeven)
4. The Neon Demon (Nicolas Winding Refn)
3. Hell or High Water (David Mackenzie) 
2. Toni Erdmann (Maren Ade)
1. Paterson (Jim Jarmusch)

Ook zeer de moeite:
Carol, The Revenant, Demolition, Hail, Caesar!, Le Ciel Flamand 

De commentaren zijn gesloten.